Şiir akademisi logo
Şairler Şiirler menü Öyküler
Sarıyer Belediyesi Fakir Baykurt Öykü Yarışması sonuçlandı - Tanpınar Şiir Yarışması’nda Sonuçlar Açıklandı - 9. Aşık Mahzuni Şerif Beste Yarışması başlıyor - Dicle Koğacıoğlu Makale Ödülü 2017 - Bornova Belediyesi Şiir Yarışması - GİO 2017 Roman Ödülü - Sunullah Arısoy 2017 Şiir Ödülü Hüseyin Atabaş’ın - Gençlerden Atatürk'e Mektup Yarışması - "Attila İlhan Edebiyat Ödülleri" başvuruları başladı - Necatigil Şiir Ödülü Küçük İskender’in oldu -

Şiir Takviminde Bugün (23 Temmuz)


23 Temmuz 2008 - Fethi Naci öldü
23 Temmuz 1972 - Suat Derviş öldü
23 Temmuz 1967 - Ahmet Kutsi Tecer öldü
23 Temmuz 1960 - Türk Edebiyatçılar Birliği olağanüstü toplantı yaptı. Toplantıda Peyami Safa,    
                              Samet Ağaoğlu ve Faruk Nafız Çamlıbel, 27 Mayıs'tan önce baskı rejimi  
                              taraftarı  
oldukları gerekçesiyle birlikten çıkarıldılar.   
23 Temmuz 1942 - Nikola Vaptsarovkurşuna dizildi 
23 Temmuz 1925 - Arif Damar doğdu 
23 Temmuz 1908 - Behçet Kemal Çağlar doğdu 
23 Temmuz 1888 - Raymond Thornton Chandler doğdu
23 Temmuz 1897 - Ali Mümtaz Arolat doğdu

  



Fethi NACİ (1927- 2008)

3 Nisan, 1927'de Giresun'da doğdu. Asıl adı İsmail Naci Kalpakçıoğlu'dur.  İlk ve ortaöğrenimini Giresun ve Erzurum'da tamamladı. İÜ İktisat Fakültesi'nden mezun oldu. Öğrencilik yıllarında  kurucularında biri olduğu Yüksek Tahsil Gençlik Derneği yöneticiliği nedeniyle tutuklandı, 1.5 ay kadar Sultanahmet Cezaevi'nde kaldı. İstanbul'da bir fabrikada muhasebecilik yaptı. Görevine son verilince Gerçek Yayınevi'ni kurdu. Geçimini yazarlık ve yayımcılıkla sağladı. Türkiye İşçi Partisi'ne giren Fethi Naci, Vatan gazetesinde ve Sosyal Adalet dergisinde siyassi yazılar yazdı. Partiden ayrıldıktan sonra yazılarını Yön'de ve Ant dergisinde sürdürdü. Daha sonra siyasi yazılara son verdi ve  "100 Soruda" dizisiyle  edebiyata dönüş yapmış oldu. Cumhuriyet'in kitap ekinde eleştiri yazıları yazdı. 23 Temmuz 2008'de öldü.

İlk yazısı 1943'te Erzurum gazetesinde yayımlandı. Behçet Necatigil'in ilk kitabı Kapalı Çarşı üzerine yazdığı eleştri yazısı Aksu dergisinde yayımlandı. Nurullah Ataç'tan sonra tanınan, tartışılan, önemsenen eleştirmenler içinde ilk sırayı alır. Toplumcu sanatın ilkelerini saptamaya çalışan ve bilimsel tutum izleyen eleştirmen olarak tanındı. Güvenilir yargıları, dikkatli inceleyiciliği, bireşimci kültürü ve tutarlı dünya görüşüyle öne çıktı.

Yapıtları:
Tükenmez (1956)
Gerçek Saygısı (1959)
Azgelişmiş Ülkeler ve Sosyalizm (1965)
Emperyalizm Nedir? (1965)
Azgelişmiş Ülkelerde Askeri Darbeler ve Demokrasi (1966)
Kompradorsuz Türkiye (1967)
100 Soruda Atatürk'ün Temel Görüşleri (1968)
On Türk Romanı (1971)
Edebiyat Yazıları (1976)
100 Soruda Türkiye'de Roman ve Toplumsal Değişme (1981)
Eleştiri Günlüğü (1986)
Bir Hikâyeci: Sait Faik-Bir Romancı: Yaşar Kemal (1990)
Gücünü Yitiren Edebiyat (1990)
Roman ve Yaşam (1992)
Eleştiride 40 Yıl (1994)
40 Yılda 40 Roman (1994)
Reşat Nuri'nin Romancılığı (1995)
50 Türk Romanı (1997)
Şiir Yazıları (1997)
60 Türk Romanı (1998)
Kıskanmak (1998)
Sait Faik'in Hikâyeciliği (1998)
Yaşar Kemal'in Romancılığı (1998)
Yüzyılın 100 Türk Romanı (1999)
Dönüp Baktığımda (1999)

Ödülleri:
1991 Sedat Simavi Vakfı Edebiyat Ödülü / Bir Hikâyeci: Sait Faik-Bir Romancı: Yaşar Kemal ile.


Suat DERVİŞ (1903-1972)

1903'te İstanbul'da doğdu. Asıl adı Hatice Saadet Baraner. Özel eğitim gördü. Bir süre Almanya'da Berlin Konservatuvarı ve Edebiyat Fakültesi'nde okudu. 1932'de Türkiye'ye döndükten sonra Son Posta, Vatan, Cumhuriyet, Gece Postası gibi gazetelerde söyleşileri ve romanları yayınlandı. 1944 tutuklamaları sırasında eşi Reşat Fuat Baraner'i sakladığı ve yasadışı Türkiye Komünist Partisi'ne katıldığı gerekçesiyle yargılandı, bir yıl hapse mahkum oldu. Paris'e gitti. 1953-63 yılları arasında bir tür sürgün olarak İsveç ve Fransa’da yaşadı. 1963'te Türkiye'ye döndükten sonra romanlarının yazımı ve yayınıyla uğraştı, Devrimci Kadınlar Birliği'nin kuruluşunda görev aldı. 23 Temmuz 1972'de İstanbul'da öldü.

Edebiyata şiirle girdi, ilk şiirini on üç yaşında yayımlandı. İlk romanı "Kara Kitap" yayımlandığında 16 yaşındaydı. Gerçekçi ve toplumsal edebiyatın yerleşip gelişmesine öncülük eden yazarlardan biri olarak ünlendi. Reşat Fuat Baraner ile birlikte Türkiye'de toplumsal gerçekçi akımın ilk yayın organlarından sayılan "Yeni Edebiyat Dergisi'ni yayınladı. Bu dergide kısa öyküler, fıkra ve eleştiriler yazdı.  Fıkra ve eleştiri yazıları Yeni Edebiyat Dergisi'nin dışında Yeni Adam, Ses, Servetifünun-Uyanış dergilerinde de yayımlandı.

Yapıtları:

Roman:
Kara Kitap (1921)
Ne Bir Ses Ne Bir Nefes (1923)
Hiçbiri (1923)
Ahmed Ferdi (1923)
Behire'nin Talibleri (1923)
Fatma'nın Günahı (1924)
Ben mi (1924)
Buhran Gecesi (1924)
Gönül Gibi (1928)
Emine (1931)
Hiç (1939)
Çılgın Gibi (1934)
Fosforlu Cevriye (1968)
Ankara Mahpusu (1968, ilk olarak 1957'de Paris'te Fransızca)


Ahmet Kutsi TECER (1901-1967)

4 Eylül 1901'de Kudüs'te doğdu. ilk ve orta öğrenimini Kırklareli'nde Numune Mektebi İdadisi'nde, lise öğrenimini Kadıköy Sultanisi'nde tamamladı. İstanbul Üniversitesi Edebiyat fakültesi Felsefe Bölümü'nden ve İzmir Halkalı Ziraat Okulu'ndan mezun oldu. Bir bursla Fransa'ya gittı, Paris'te Sorbonne Üniversitesi'nde eğitim gördü. Bir süre edebiyat öğretmenliği yaptı. Sıvas Milli Eğitim Müdürlüğü yaptı. Sivas'ta görevliyken Halkevleri aracılığı ile folklor çalışmalarını ve halk şairlerini örgütleme çalışmalarını başlattı. Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Dairesi üyeliği, Devlet Konservatuarı Müdürlüğü görevlerinde bulundu. Adana ve Urfa'dan milletvekili seçildi. İki yıl öğrenci müfettişi olarak Fransa'da kaldı. Unesco Merkez Yönetim Kurulu üyeliğine getirildi. Türkiye'ye döndükten sonra bir süre daha öğretmenlik yaptı.  23 Temmuz 1967'de İstanbul'da öldü.

Edebiyat dünyasına şiirle giriş yaptı. İlk şiirleri 1921'den sonra Dergâh ve Milli Mecmua dergilerinde yayımlandı. Sonraki yıllarda Varlık, Oluş, Yücel ve Ankara Halkevi'nin çıkardığı, Ülkü gibi dergilerde şiirlerini ve folklor araştırmaları yayınladı. Hecenin Beş Şairi'ne bağlanmayarak sanatını tek başına kurdu; samimi ve ince, duygu ve memleket şiirleriyle tanındı, heceye yeni imkanlar aradı. Halk edebiyatı ve folklor konularında çeşitli incelemeler yaptı, oyunlar yazdı. İlk ve en önemli oyunu Köşebaşı'nda Batı'ya özentiyi eleştirdi. Ünlü halk ozanımız Aşık Veysel'in keşfedilip Türkiye'ye tanıtılmasında önemli rolü vardır.

Yapıtları:

Şiir:
Şiirler (1932)
Tüm Şiirleri (Hazırlayan: Vecihi Timuroğlu, 1980)

Oyun:
Yazılan Bozulmadan (1947)
Köşebaşı (1948)
Bir Pazar Günü (1959)
Köroğlu (1959)

İnceleme:
Köylü Temsilleri (Köy seyirlik oyunları derlemesi, 1940)

Nikola VAPTSAROV (1909-1942)

19 Aralık 1909 yılında Bulgaristan’ın Bansko kasabasında doğdu. Babasının isteği ile makine teknisyeni oldu. Sofya Üniversitesi Edebiyat bölümünü okuma isteğini  gerçekleştiremedi. Çeşitli işlerde çalıştı, zor koşullarda yaşadı. Bulgaristan Komünist Partisi saflarında politik faaliyetlerde bulundu. 1940 yılında tek kitabı “Motor Türküleri” yayınlandı. Bu kitap Nikola Vaptsarov’u Bulgar ve dünya insanlığı karşısında onurlu bir yere taşıdı. 1942 yılında Alman faşizmine karşı ülkesini savunduğu için tutuklandı, işkence gördü. İdam cezasına çarptırdı. 23 Temmuz 1942’de beş arkadaşıyla kurşuna dizildi.

19 Aralık 1909 yılında Bulgaristan’ın Bansko kasabasında doğdu. Babasının isteği ile makine teknisyeni oldu. Sofya Üniversitesi Edebiyat bölümünü okuma isteğini  gerçekleştiremedi. Çeşitli işlerde çalıştı, zor koşullarda yaşadı. Bulgaristan Komünist Partisi saflarında politik faaliyetlerde bulundu. 1940 yılında tek kitabı “Motor Türküleri” yayınlandı. Bu kitap Nikola Vaptsarov’u Bulgar ve dünya insanlığı karşısında onurlu bir yere taşıdı. 1942 yılında Alman faşizmine karşı ülkesini savunduğu için tutuklandı, işkence gördü. İdam cezasına çarptırdı. 23 Temmuz 1942’de beş arkadaşıyla kurşuna dizildi.

Vaptsarov'un şiirleri Erdal Alova tarafından Türkçeye çevrildi ve 1992 yılında Yön Yayıncılık tarafından yayımlandı. Evrensel Basım, şairin şiirlerini "İnsana Adanmış Şarkılar" adıyla derledi.

Arif DAMAR (1925- )

23 Temmuz 1925'te Çanakkale'nin Gelibolu ilçesi'ne bağlı Karainebey köyünde doğdu. Küçük yaşlarda önce babasını ardından annesini kaybetti. İlkokulu Çanakkale'de, ortaokulu İstanbul'daki Yenikapı Ortaokulu'nda tamamladı. İstanbul Erkek Lisesi'ndeki öğrenimini iki yıl sonra bıraktı. Çeşitli işlerde çalıştı. Ankara'ya giderek 1944 – 1947 yılları arasında Atatürk Orman Çiftliği'nde memurluk yaptı. Askerliğini, Kayseri ve Sivas- Zara'da bulunan sürgün alaylarında yaptı. Askerlik sonrası İstanbul'a döndü, Mahmutpaşa'da işportacılık yaptı. Türkiye Komünist Partisi öncülüğünde çıkan Yeryüzü adlı kültür dergisi'nin yönetiminde bulundu. 15 Kasım 1951’de yayımlanan "Dayanılmaz" adlı şiirinin ardından gizli örgüt üyesi olduğu suçlamasıyla tutuklandı. İki yıl tutuklu kaldı ve delil yetersizliğinden bırakıldı. İstanbul'da muhasebecilik yaptı, Suadiye'de açtığı Yeryüzü Kitabevini işletti. Birçok kez şiirleri nedeniyle koğuşturmaya uğradı. Günden güne (1956) adlı şiiri 22 Ocak 1957’de kitabı toplatıldıysa da, yargılanma aklanmasıyla sonuçlandı. 24 Kasım 1967’de Türk Solu dergisinde yayımlanan "Che İçin" başlıklı şiirinden dolayı açılan davada da aklandı (12 Temmuz 1968). Suadiye'de kendisine ait Yeyüzü Kitabevi'nde "yasak yayın bulundurduğu" gerekçesiyle 6 Temmuz 1982’de sıkıyönetimce gözaltına alındı, bir süre sonra serbest bırakılıp dava açıldı ve üç ay hapse çarptırıldı (16 Eylül 1982). Bozcaada Tutukevi'nde yattı (Nisan 1984). Seslerin Ayak Sesleri (1975) adlı kitabında "Vietnam" başlıklı eski bir şiirin Sakarya gazetesinde yayımlanması üzerine açılan davada sivil mahkeme görevsizlik kararı verdi. (5 Kasım 1983) dosyasının gönderildiği Gölcük Askeri Mahkemesi'ndeki yargılama ise aklanmayla sonuçlandı (8 Mart 1984).  1984 yılında kitabevini kapatıp kendini bütünüyle yazılarına verdi. Halen İstanbul Moda'da yaşamaktadır.

Şiir yazmaya ortaokulda başladı. İlk şiiri 'Edirne'de Akşam', Yeni İnsanlık adlı dergide altında "Harika Çocuk" diye bir notla yayımlandı. (Bu şiirden sonra Hasan İzzettin Dinamo kendisini görmeye Yenikapı Ortaokulu'na gitmiştir.) Şiirlerinde ve yazılarında Arif Barikat, Arif Hüsnü, Ece Ovalı takma adlarını da kullandı. Yeni İnsanlık, İnsan, Gün ve 1945'te Ant dergisinde yayımladığı şiirlerle adını duyurdu. 1940 kuşağı toplumcu şairleri arasında kavgacı, ama barışcıl ve insancıl yanı ağır basan yoğun içerikli, dil ögesini, biçim kaygısını taşıyan, işçiliği titiz şiirleriyle tanındı. Yön, Papirüs, Türk Solu, Türkiye Yazıları, Milliyet-Sanat Dergisi gibi çeşitli dergi ve gazetelerde yayınlandı. 1958 yılında "İstanbul Bulutu" adlı kitabıyla Yeditepe Şiir Armağanı'nı Cemal Süreyya ile paylaştı. 1959'da Melih Cevdet Anday ile birlikte yazdıkları ve Murat Tek takma adıyla Tercüman gazetesinde tefrika edilen "Yağmurlu Sokak" adlı romanı 1985'te yayımladı.

Yapıtları:
Günden Güne (1956)
İstanbul Bulutu (1958)
Kedi Aklı (1959)
Saat Sekizi Geç Vurdu (1962)
Alıcı Kuş (1966)
Sesleri Ayak Sesleri (1975)
Alıcı Kuşu Kardeşliğin (1975)
ilk beş kitabının toplu basımı)
Ölüm Yok Ki (1980)
Ay Ayakta Değildi (1984)
Acı Ertelenirken (1985 ilk yedi kitabından seçmeler)
Yoksulduk Dünyayı Sevdik (1988)
Ay Kar Toplamaz Ki (1990, Toplu Tiirler)
Onarırken Kendini (1992)
Eski Yağmurları Dinliyordum (1995, seçmeler)
Kitaplar Kitabı (2000, Toplu Şiirler).
Toplu Şiirler (2004)

Ödülleri:
1959 Yeditepe Şiir Armağanı / İstanbul Bulutu ile





Behçet KemalÇAĞLAR (1908- 1969)

23 Temmuz 1908'de Erzincan'da doğdu.  İlk ve orta öğrenimini Kayseri'de tamamladı. Zonguldak Yüksek Maden Mühendis Mektebi’ni bitirdi, Maden Tetkik Arama Enstitüsü'nde mühendisi olarak görev yaptı. Uygulama için devlet tarafindan Fransa’ya gönderildi. Dönüşünde İktisat Bakanlığı’nda görevlendirildi. İkinci kez yurt dışına, İngiltere'ye gönderildi. Erzincan'dan milletvekili seçildi. TRT’de çalıştı. Halkevleri Müfettişliği, İstanbul Radyosu'na edebi müşavir ve Robert Koleji'nde edebiyat öğretmenliği yaptı. Şadırvan adlı bir dergi çıkardı. 1961'de Kurucu Meclis üyesi oldu. TRT Yönetim Kurulu Başkanlığı, Akbank'ta müşavirlik yaptı. İstanbul Radyosu'nda aralıklı olarak  "Edebiyat Dünyamız" ve  "Bitmez Tükenmez Anadolu" programlarını hazırladı. Son resmi görevi, TRT program uzmanlığı oldu. 24 Ekim 1969'da İstanbul'da öldü.

Şiir, gezi, inceleme, oyun türlerde yapıtlar verdi. Kemalist devrimin şairlerindendir. Cumhuriyeti, Atatürk'ü, devrimlerini öven şiirleriyle ünlendi. Faruk Nafiz Çamlıbel ile birlikte 10. Yil Marşini yazdi. Halkevleri Müfettişi olduğu dönemde yurdun her yöresini gezdi, halk şiirleri ve halk sanatı ile yakından ilgilenmek fırsatını buldu. Ankaralı Aşık Ömer takma adıyla aşık geleneğine uygun hece şiirleri yazdı. İlk şiiri Hep Gençlik dergisinde yayınlandı. Şiirleri Hayat, İnkılapçı Gençlik, İstanbul, Muhit, Şadırvan, Türk Dili, Türk Yurdu, Ulus, Ülkü, Varlık, Yedigün, Yücel dergi ve gazetelerinde yayımlandı.

Yapıtları :
Erciyes’ten Kopan Çiğ
Burda Bir Kalb Çarpıyor
Ilkögretim Destanı
Benden İçeri

 
Raymond Thornton CHANDLER (1888-1959)

1888'de Chicago'da doğdu. Yedi yaşında annesiyle İngiltere'ye yerleşti. Londra'da Dulwich College'da ve Avrupa'nın çeşitli okullarda öğrenim gördü. Devlet memuru oalrak çalıştı. 1908 yılından itibaren "serbest" yazar, gazeteci ve çevirmen olarak hayatını kazanmaya başladı. Ekonomik sıkıntı nedeniyle Amerika'ya gitti, Kanada ordusunda gönüllü olarak I. Dünya Savaşı'na katıldı, Savaş sonrası petrol endüstrisinde yüksek düzey yöneticilik dahil birçok işler denedi. Polisiye öykü denemelerine girişti. Amerikan Polisiye Yazarları derneğinin başkanlığını yaptı. Alkol sorunları yaşadı. Karısının ölümü üzerine intihar girişiminde bulundu. 26 Mart 1959'da öldü. 

Yapıtları:
Büyük Uyku (The Big Sleep, 1939)
Farewell, My Lovely, 1940  
Yüksek Pencere (The High Window, 1942)
Göldeki Kadın (The Lady in the Lake, 1943)
Küçük Kız Kardeş (The Little Sister, 1949)
The Long Goodbye, 1954 
Playback, 1958  
Poodle Springs, 1959  (Robert B. Parker tarafından 1989'da tamamlandı)


Ödülleri:
1954 Edgar Ödülü / The Long Goodbye ile




Ali Mümtaz AROLAT (1897-1967)

23 Temmuz 1897'da İstanbul'da doğdu. Babası, 3. Ordu Komutanı Hasan İzzet Paşa'ydı. Galatasaray Lisesi'ndeki eğitimini yarıda bırakıp I. Dünya Savaşı'na katılmak için cepheye gitti. Savaş sonrası eğitimini Ticaret Lisesi'nde tamamladı. Değşik bankalarda çalıştı. İş Bankası'nda muhasebe müdürlüğü yaptı. 1962'de emekli oldu. 4 Eylül 1967'de İstanbul'da öldü.

Sembolist şairlerden olan Arolat hece ölçüsüyle yazdığı doğa ve aşk konulu şiirlerle adını duyurdu. Önceleri "Seza", Ali Hasan takma adlarıyla yazdı, sonra kendi adını kullandı. İlk şiirleri Şair ve Nedim dergilerinde yayımladı. Daha sonra şiirleri Celal Sahir'in çıkardığı 'Kitaplar', Yahya Kemal'in yönettiği Dergâh dergilerinde ve Yeni Mecmua dergisinde yayımlandı. 1926'da "Bir Gemi Yelken Açtı", 1960'da "Hayâl İkliminden Dönen Diyor Ki" adlı kitaplarını yayımladı.

Yapıtları:
Bir Gemi Yelken Açtı
Hayâl İkliminden Dönen Diyor Ki



Sayfayı hazırlayan: Gülay Göyce

 

Bir Tarih Seçiniz:
Şiirakademisi ticari amaç gütmediği için ürünlere telif hakkı ödemez. Ürünlerin telif hakkı yazarına aittir.
5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasası uyarınca, ürünler site yönetiminden ve yazarından izinsiz kullanılamaz.  
Bebek Giyim - Toptan Oyuncak - web tasarım
Şiir Akademisi - Ana Sayfa